Dziś mamy 1 października 2020, czwartek, imieniny obchodzą:

04 maja 2020

Święto Narodowe 3 Maja w szubińskim liceum

W I LO im. Stanisława Wyspiańskiego w Szubinie obchodziliśmy Święto Narodowe #3 Maja ustanowione w 1919 roku w rocznicę uchwalenia Konstytucji 3 maja.

Ustawę Rządową z dnia 3 maja potocznie znaną jako Konstytucja 3 maja – uchwalono 3 maja 1791 roku. To druga na świecie po konstytucji Stanów Zjednoczonych z 1787 roku i pierwsza w Europie konstytucja regulująca strukturę organizacyjną państwa oraz prawa i obowiązki obywateli. Głównymi jej autorami byli Stanisław August Poniatowski, Ignacy Potocki i Hugo Kołłątaj. Ustawa Rządowa z dnia 3 maja to tylko fragment całego szeregu ustaw uchwalonych przez Sejm Wielki obradujący w latach 1788-1792.

Preambuła

„W imię Boga w Trójcy Świętej jedynego Stanisław August z bożej łaski i woli Narodu Król Polski, Wielki Książe Litewski, Ruski, Pruski, Mazowiecki, Żmudzki, Kijowski, Wołyński, Podolski, Podlaski, Inflantski, Smoleński, Siewierski i Czerniechowski wraz z stanami skonfederowanymi, w liczbie podwójnej Naród Polski reprezentującymi (...)”

Niestety z wypowiedzi telewizyjnych znanych postaci życia publicznego można wysnuć wniosek, iż tekstu konstytucji nigdy nie czytali. Zewsząd słychać głosy uwielbienia tak ateistów jak i demokratów, ale mało kto zauważa, że ustawa wprowadzała państwo wyznaniowe, a demokrację ograniczała. Oczywiście jest to stwierdzenie faktu, a nie analiza tego, co wprowadzała ustawa. Ocena dawnych wydarzeń w oparciu o organizację życia społecznego współczesnego świata jest metodologicznym błędem nazywanym anachronizmem. Konstytucję uchwalono na drodze quasi zamachu stanu w wykonaniu Stronnictwa Patriotycznego w porozumieniu z królem Stanisławem Augustem Poniatowskim. Przygotowania trwały od dłuższego czasu, ale wszystko trzymano w ścisłej tajemnicy. Większość stronników opozycyjnej frakcji hetmańskiej, która była wrogiem wprowadzanych reform nie wróciła jeszcze z ferii wielkanocnych i nie brała tym samym udziału w obradach. W obecności 1/3 posłów, wbrew regulaminowi i bez zapoznania zgromadzonych w projektem przystąpiono do dyskusji.

I. Religia panująca.

”Religią narodową panującą jest i będzie wiara święta rzymska katolicka, ze wszystkimi jej prawami. Przejście od wiary panującej do jakiegokolwiek wyznania, jest zabronione pod karami apostazyi. Że zaś taż sama wiara święta przykazuje nam kochać bliźnich naszych; przeto wszystkim ludziom, jakiegokolwiek bądź wyznania, pokój w wierze i opiekę rządową winniśmy; i dla tego wszelkich obrządków i religii wolność w krajach polskich, podług ustaw krajowych, warujemy”.

Monarchia elekcyjna została zmieniona na monarchię dziedziczną. Tym samym zmieniono ustrój Rzeczypospolitej na monarchię konstytucyjną. Po królu Stanisławie Auguście Poniatowskim panować miał przedstawiciel dynastii saskich Wettynów. Konstytucja ograniczyła demokrację szlachecką oraz odbierała prawo głosu i decydowanie w sprawach państwa szlachcie, która nie posiadała ziemi. Zlikwidowano konfederacje i liberum veto, które od 1652 roku zostało wypaczone w postaci zrywania sejmów. Mieszczanom ułatwiono nobilitację, nadano nietykalność osobistą i prawo kupowania dóbr ziemskich z możliwością awansu na niższe stopnie oficerskie i urzędy. Chłopi znaleźli się pod opieką prawa.

Władzę w kraju podzielono na prawodawczą, wykonawczą i sądowniczą. Władzę prawodawczą sprawował sejm, który składał się z izby poselskiej (204 posłów i plenipotentów miast królewskich) i senatu (132 senatorów – wojewodowie, kasztelanowie, ministrowie, biskupi). Władza wykonawcza należała do króla i Straży Praw (rada ministrów – król, prymas, marszałek sejmu, następca tronu, 5 ministrów).

V. Rząd czyli oznaczenie władz publicznych.

  „Wszelka władza w społeczności ludzkiej początek swój bierze z woli narodu. Aby więc wolność obywatelską, porządek społeczności i całość państw Rzeczypospolitej na zawsze zabezpieczyć; trzy władze rząd narodu polskiego składać powinny i z woli prawa niniejszego na zawsze składać będą; to jest: władza prawodawcza w stanach zgromadzonych; władza najwyższa wykonawcza w królu i straży, i władza sądownicza w juryzdykcyach na ten koniec ustanowionych lub ustanowić się mających”.

Wiele przepisów nie zostało zawartych w tekście Ustawy Rządowej z dnia 3 maja, gdyż jak wspomniano stanowi ona jedynie fragment uchwalonych wtedy praw. Dla przykładu Rzeczpospolita Polska to nazwa ustanowiona dopiero w 1791 roku na mocy Ustawy Rządowej z dnia 3 maja, a dokładniej na mocy przepisów wykonawczych do Konstytucji 3 maja, uchwalone przez Sejm Czteroletni z dnia 20 października 1791 - Zaręczenie Wzajemne Obojga Narodów. Do tego roku funkcjonowała Rzeczpospolita Obojga Narodów (1569-1795) złożona z Korony Królestwa Polskiego (1386-1795) i Wielkiego Księstwa Litewskiego (1240-1795).
Konstytucja 3 maja została obalona przez konfederację targowicką i wojnę polsko – rosyjską w 1792 roku.

Materiał: Piotr Szybowicz

Oceń artykuł: 7 0

Czytaj również

udostępnij na FB

Komentarze (0) Zgłoś naruszenie zasad

Uwaga! Internauci piszący komentarze na portalu biorą pełną odpowiedzialność za zamieszczane treści. Redakcja zastrzega sobie jednak prawo do ingerowania lub całkowitego ich usuwania, jeżeli uzna, że nie są zgodne z tematem artykułu, zasadami współżycia społecznego, a także wówczas, gdy będą naruszać normy prawne i obyczajowe. Pamiętaj! -pisząc komentarz, anonimowy jesteś tylko do momentu, gdy nie przekraczasz ustalonych zasad.

Komentarze pisane WIELKIMI LITERAMI będą usuwane!

Dodaj komentarz

kod weryfikacyjny

Akceptuję zasady zamieszczania opinii w serwisie
Komentarz został dodany. Pojawi się po odświeżeniu strony.
Wypełnij wymagane pola!



LOKALNY HIT

Prowadzenie akt osobowych
od 30PLN
Narożniki
Fotopuzzle z nadrukiem A4
26,90PLN
Sprawdzanie świateł
Fale radiowe - przeciwzmarszczkowe
Szkolenia bhp wstępne
od 30PLN
Meble kuchenne
Meble łazienkowe
0

Światowy Dzień bez Samochodu. Zamiast auta wybierz rower!

W dniu dzisiejszym obchodzimy Światowy# Dzień bez Samochodu. Jest to idealny czas, aby do pracy zamiast samochodem pojechać rowerem albo autobusem.

(czytaj więcej)
0

Zrób to warzywnie! Tradycyjne dania w roślinnej odsłonie

Idealny przepis na poradzenie sobie z nudą w kuchni sprowadza się do jednego słowa: #warzywa! Mimo że plony z pól i grządek mogą wydawać się mało spektakularnym elementem dań, potrafią nieźle namieszać – zwłaszcza w tradycyjnych i znanych na wylot recepturach. Gulasz, gołąbki, spaghetti, pulpety czy curry mogą smakować wyśmienicie w warzywnej wersji bez mięsa. Zapraszamy do zielonej rewolucji w kuchniach!

(czytaj więcej)
0

Zdrowa dieta na urlopie? To proste! Wystarczy pamiętać o kilku zasadach

Wyjazdy wakacyjne rządzą się swoimi prawami, a miejsca, które odwiedzamy kuszą #rozmaitymi aromatami i smakami. Jak cieszyć się wypoczynkiem bez wyrzutów sumienia i wpływu na figurę? Swoimi radami na wakacje bez wyrzeczeń dzieli się Gaja Kuroń, ekspertka dietetyczna w Kuroniowie Diety.

(czytaj więcej)
0

Sezon na grzyby w pełni. Poznajcie przepisy z tymi smakołykami

Początek jesieni nie musi oznaczać pożegnania z lokalnymi specjałami i sezonowymi #przysmakami. To pora idealna dla wszystkich miłośników grzybów. Zamiast zerkać w stronę warzywnych grządek, warto skupić się na darach prosto z lasu. Kurki, borowiki, podgrzybki, kanie, rydze, maślaki… Kulinarna wyobraźnia zaczyna pracować na najwyższych obrotach! Zastanawiacie się, jak wykorzystać te aromatyczne i pełne smaku skarby? Skorzystajcie z porad szefa kuchni Knorr i pozwólcie sobie na niezrównaną grzybową ucztę.

(czytaj więcej)